Educatie

 

 

 

 

 

 

Thematisch lesprogramma

Als onderdeel van het project heeft de stichting zich ten doel gesteld educatieve lesprogramma’s voor het primair en voortgezet onderwijs te ontwikkelen, gebaseerd op de documentaire. Leerlingen maken daarin kennis met de vroegere dagvisserij op de Lauwerszee en de huidige visserij op de Waddenzee en de Noordzee. Ook ontdekken zij welke invloed de zee en de visserij door de eeuwen heen hebben gehad op het leven van vissers, hun gezinnen en de Zoutkamper gemeenschap.

De lesprogramma’s sluiten aan bij vakken als burgerschap, maatschappijleer, geschiedenis en Nederlands. Door leerlingen kennis te laten maken met de geschiedenis van Zoutkamp, de visserij en de ontwikkeling van de Zoutkamper gemeenschap, wil de stichting hun betrokkenheid bij de regionale geschiedenis en het culturele erfgoed versterken.

De lesprogramma’s worden ontwikkeld in samenwerking met onderwijs- en erfgoedorganisaties, zodat het verhaal van Zoutkamp en de visserij een blijvende plaats krijgt binnen het regionale onderwijs.

 

Onderwijsplan
Voor het schrijven van een onderwijsplan heeft de stichting Ingeborg Nienhuis benaderd. Ingeborg is schrijfster, scenarist en docent en beschikt over ruime ervaring op het gebied van taal, cultuur en educatie. In haar werk staat de Groningse taal en identiteit centraal en zet zij zich actief in voor het behoud en de overdracht van het cultureel erfgoed van Groningen.

Op verzoek van de stichting heeft Ingeborg Nienhuis een onderwijsplan geschreven waarvan onderstaand een kernachtige samenvatting is gegeven. 

Leren van de lokale geschiedenis
Voor het educatieve programma worden twee lespakketten ontwikkeld: één voor het primair onderwijs en één voor het voortgezet onderwijs. De lessen brengen de maritieme geschiedenis tot leven aan de hand van historische bronnen, beeldmateriaal, persoonlijke verhalen en onderdelen uit de documentaire Het Geheugen van Zoutkamp.

Leerlingen ontdekken hoe Zoutkamp eeuwenlang leefde van en met het water. Zij leren over de vroegere dagvisserij op de Lauwerszee, de huidige visserij op de Waddenzee en de Noordzee en de gevolgen van de afsluiting van de Lauwerszee in 1969. Ook onderwerpen als stormen, schipbreuken en de risico’s van het vissersbestaan komen aan bod. Daarbij is steeds aandacht voor de mensen achter de geschiedenis: de vissers, hun gezinnen en de gemeenschap.

Het monument vormt een tastbaar uitgangspunt om met leerlingen stil te staan bij herinneren, herdenken en de betekenis van lokaal cultureel erfgoed. Ook de Groninger taal en de mondeling overgeleverde verhalen uit de Zoutkamper gemeenschap krijgen een plaats in het programma.

Primair onderwijs
Voor het primair onderwijs ligt de nadruk op taalontwikkeling, begrijpend lezen en leesvaardigheid. Leerlingen werken met toegankelijke verhalen, historische bronnen en creatieve opdrachten. Zo worden zij gestimuleerd om zich in te leven in het leven van mensen uit het verleden en actief bezig te zijn met de geschiedenis van hun eigen omgeving.

Voortgezet onderwijs
Voor het voortgezet onderwijs sluiten de lessen aan bij Nederlands, geschiedenis, maatschappijleer en burgerschap. Leerlingen analyseren bronnen en gaan in gesprek over thema’s als verantwoordelijkheid, solidariteit, identiteit, collectieve herinnering en de betekenis van monumenten. Daarmee dragen de lessen bij aan historisch besef, kritisch denken en maatschappelijke betrokkenheid.

Een compleet en praktisch programma
De lespakketten bestaan uit complete modules waaruit leerkrachten en docenten naar eigen inzicht kunnen kiezen. Het beoogde programma omvat een voorbereidende les op school, een bezoek aan het Visserijmuseum Zoutkamp en het Vissersmonument en een afsluitende les waarin leerlingen reflecteren op wat zij hebben geleerd.

De lespakketten zijn bedoeld voor scholen in de gemeente Het Hogeland en andere kustgemeenten in Groningen en Friesland. Zo worden het monument, de documentaire en het museum niet alleen plekken van herinnering, maar ook plaatsen waar kennis over de geschiedenis, cultuur en identiteit van het Waddengebied wordt doorgegeven aan toekomstige generaties.